Kinh doanh trên mạng – vất vả người bán

25/08/2009 - 12:42 Kim Anh    

Xu hướng mua sắm và kinh doanh hàng thời trang trên mạng tại Việt Nam đang bùng nổ. Mua hàng trên mạng, khách hàng phải chấp nhận nhiều rủi ro, thế nhưng mấy ai hiểu nỗi khổ người bán?

• Bình chọn (0)
• Ý kiến (0)
• Chia sẻ
• Bản in

“Làm sao cho cửa hàng của mình nổi bật hẳn trong rừng ‘shop online’ cũng là một vấn đề” (Bay Vút)

Một ngày của Phương

Tốt nghiệp ngành Hàn Quốc học trường Đại học Hồng Bàng ở TP.HCM, Phương mở cửa hàng thời trang trên mạng đã được gần một năm.

8 giờ sáng: dịch bài
Trung bình một tuần Phương dành ba ngày để dịch bài cho báo Mực Tím Online và một số tổ chức khác. Còn dư thời gian thì Phương đọc báo trên mạng để cập nhật thông tin.

11 giờ sáng đến 3 giờ chiều: chăm sóc khách hàng
Phương vào web, đồng thời lên Yahoo Chat để trả lời những thắc mắc của khách hàng về chất liệu, kiểu dáng, số đo... của sản phẩm. Nếu cần thiết thì sau đó Phương sẽ mang sản phẩm đến nhà khách cho họ thử.

3 giờ chiều trở đi: giao hàng
Đối với những khách hàng không có thời gian thì Phương mang hàng đến cho họ lựa chọn và thử, còn với những ai đã đặt hàng rồi thì Phương giao hàng cho họ.

Buổi tối: đặt hàng
Sau khi giao hàng xong thì Phương lên trang mạng của nơi đặt hàng để xem xét mẫu, hỏi những thông số về mẫu đó rồi lựa chọn lên danh sách đặt hàng. Đến giữa tháng và cuối tháng thì gửi đơn đặt hàng đi. Hình thức giao tiếp chủ yếu mà Phương sử dụng là chat. Với những nhà cung cấp Trung Quốc thì giao tiếp bằng tiếng Anh, với Hàn Quốc thì bằng tiếng Anh và tiếng Hàn.

Trong thời đại công nghệ thông tin bùng nổ, ‘người người nối mạng, nhà nhà có mạng’ thì chuyện mua sắm trên mạng tại Việt Nam đã trở nên phổ biến và thu hút rất nhiều người. Có cầu thì có cung. Xu hướng giới trẻ mở cửa hàng thời trang trên mạng, đặc biệt là những sinh viên đang học hoặc vừa tốt nghiệp đại học đang tăng lên rất nhanh.

Phương cho biết: “Đa số khách hàng của tôi trong độ tuổi khoảng từ 20 đến 28 và thuộc giới công chức văn phòng. Thời gian của họ rất hạn hẹp, có những khách hàng của Phương làm việc đến 6-7 giờ chiều. Sau giờ làm, họ lại tất tả về nhà lo con cái, nhà cửa nên không có thời gian la cà như những bạn trẻ chưa lập gia đình. Có những người làm việc thường xuyên với máy vi tính nên sẵn đó lên mạng lựa đồ luôn.”

Chữ tín và trách nhiệm bán hàng online

Thu Trang hiện là sinh viên trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội. Trang mở cửa hàng trên mạng cũng được một năm. Cửa hàng của Trang thì đặc biệt không nhập hàng từ các nước khác mà trực tiếp may đo theo mẫu thiết kế. “Trang mở cửa hàng trên mạng để cắt giảm chi phí như chi phí mở cửa hàng và các thủ tục hành chính khác như thuế. Khi đó, giá thành sản phẩm sẽ giảm đi và có tính cạnh tranh hơn.”

Theo Trang quan trọng nhất là phải biết chiều lòng khách hàng. Ngay cả khi có những người có yêu cầu khó tính hay luôn làm phiền thì cũng phải phục vụ họ tốt. Ngoài ra, Trang chia sẻ : “Buôn bán trên mạng nhiều lúc gặp phải sự cạnh tranh không lành mạnh, có những phản hồi không đúng sự thật. Nói chung là rất phức tạp, đau đầu vì mình phải tập trung cao độ để làm sao vừa lòng khách hàng bằng cách liên tục cập nhật mẫu mới, may đo chính xác và thái độ phục vụ tốt.”

Với Phương thì chất lượng và thông tin về sản phẩm lại là một vấn đề nữa khi bán hàng trên mạng: “Có một chị trưởng phòng của một công ty lớn tại Thành phố Hồ Chí Minh thích một cái áo sơ mi trắng nhái lại của nhãn hiệu Mango nên đặt mua. Khi mang đến thì chị ấy chê chất lượng không đạt dù kiểu dáng hoàn toàn giống. Phương có giải thích là hàng này cũng chỉ là hàng của Trung Quốc nhái lại. Với giá 170.000 đồng so với hàng chính hiệu là 1 triệu đồng thì không thể so sánh được. Người ta không thể sử dụng chất liệu cao cấp để sản xuất một sản phẩm với giá như vậy.”

“Mặc dù Phương cung cấp mọi thông tin về sản phẩm trong lúc tư vấn nhưng trong suốt quãng đường giao hàng, Phương vẫn hồi hộp là không biết sản phẩm có hợp với khách hay không vì mình cũng chỉ đoán thôi, chưa tận mắt thấy. Giao hàng xong rồi, trên đường về mình vẫn băn khoăn là họ có thật sự thích không hay mua chỉ vì ngại mình đã mất công mang đến hoặc mua rồi cất tủ để đó... Lo lắm, đủ thứ lo...”, Phương kể.

Mua hàng trên mạng, khách hàng phải chấp nhận nhiều rủi ro. Không ít chuyện khách đặt tiền mua hàng rồi nhưng một ngày đẹp trời, cửa hàng ấy biến mất, chủ cửa hàng thì ‘bặt vô âm tín’.

“Có một chị đặt hàng của mình nhờ truy giùm một cửa hàng khác trên mạng. Chị ấy đã đặt 430.000 đồng nhưng lại không nhận được hàng. Sau đó thì cửa hàng đó cũng ‘bốc hơi’. Trang có bảo chị ấy gọi điện cho ban quản trị của trang web đó để hỏi thông tin và nhờ truy tìm thông tin giúp. Để giảm rủi ro, khách hàng nên kiểm chứng thông tin của một cửa hàng khi quyết định mua hàng: cửa hàng phải có địa chỉ cụ thể và số điện thoại nhà chứ không chỉ có số điện thoại di động; thời gian mở cửa hàng lâu dài và ổn định; thông tin được đăng trên những trang web đáng tin cậy”, Trang tư vấn.

Thành quả và sự bù đắp sau những vất vả

Phương bán hàng bao giờ cũng muốn khách hài lòng: “Khách vui thì mình cũng vui chứ không phải chỉ muốn cầm tiền rồi là xong. Rút kinh nghiệm từ chuyện chị trưởng phòng kể trên, mỗi lần tư vấn cho khách hàng, Phương giải thích rất kỹ vấn đề chất liệu. Phương châm của mình là muốn khách hàng mua lần thứ hai, thứ ba và sau này nữa chứ không phải chỉ một lần.”

“Mỗi lần nhận được tin nhắn cảm ơn của khách hàng là thấy vui”, Trang cho biết.

Yến, vừa tốt nghiệp ngành Ngữ văn Trung Quốc trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM, chủ cửa hàng chuyên kinh doanh bông tai và quần áo nhập từ Trung Quốc, cho biết: “Do đặt hàng từ Trung Quốc nên Yến phải giao tiếp bằng tiếng Hoa. Nhờ vậy mà mình có điều kiện luyện tập ngôn ngữ mà mình đã học.”

Gặp nhau ở điểm chung là thích làm điệu, làm đẹp, đam mê thời trang cùng với phương châm ‘bán hàng phải giữ uy tín và có chữ tâm’, hành trình của những bạn trẻ chọn kinh doanh trên mạng như Trang, Phương, Yến “tuy vất vả nhưng phát triển khả quan.”

Sau một thời gian gắn bó với nghiệp kinh doanh trên mạng, Phương lên kế hoạch phát triển cửa hàng lâu dài. “Bây giờ Phương có kế hoạch cho mỗi ngày, mỗi tháng để mở rộng việc kinh doanh như quảng cáo, xây dựng trang web riêng. Mình cũng tự hào vì những gì đã làm được chứ không phải ‘động viên’ nguồn tài trợ từ bố mẹ.”